Φάβα – “Το κρέας των φτωχών”
Η φάβα θεωρείται ένα από τα πιο θρεπτικά και παραδοσιακά πιάτα της μεσογειακής κουζίνας.
Από Θωμά Βασσάρα
Ιστορικό Υπόβαθρο & Ετυμολογία• Προϊστορία (1500 π.Χ.): Απανθρακωμένα σπέρματα Lathyrus clymenum στο Ακρωτήρι Σαντορίνης αποδεικνύουν καλλιέργεια άνω των 3.000 ετών.
• Αρχαία Ελλάδα: Ο Αριστοφάνης αναφέρει τη φάβα στις κωμωδίες του ως θρεπτική, πρωτεϊνούχα βασική τροφή των εργατών και των φτωχών.
• Το Όνομα: Προέρχεται από τη λατινική λέξη faba (κουκί). Διεθνώς ο όρος “fava bean” αναφέρεται στα κουκιά, αλλά στην Ελλάδα η παραδοσιακή φάβα φτιάχνεται από λαθούρι (Lathyrus) ή κίτρινο σπασμένο μπιζέλι.
Χαρακτηριστικά ΚαλλιέργειαςΑπαιτεί μελτέμια (βόρειους καλοκαιρινούς ανέμους) για να ωριμάσει σωστά, ενώ οι υγροί νότιοι άνεμοι μειώνουν δραματικά την παραγωγή. Οι πιο γευστικές ποικιλίες προέρχονται από ηφαιστειογενείς ή σεισμογενείς περιοχές.
Κορυφαίες Ελληνικές Ποικιλίες Φάβας:Φάβα Σαντορίνης (**ΠΟΠ), Φάβα / Κατσούνι (**ΠΓΕ) (Αμοργός), Πισέ(ς) & Κουρακάτσι (Σκύρος), Άφκος (Λήμνος), Φάβας (Ζάκυνθος), Φάβα Φενεού (ΠΓΕ) (Βόρεια Κορινθία)
**ΠΟΠ: Προστατευόμενη Ονομασία Προέλευσης, ΠΓΕ: Προστατευόμενη Γεωγραφική Ένδειξη
Υλικά
• 1 μεγάλο κρεμμύδι
• 1 σκελίδα σκόρδο
• 1 κύβο λαχανικών
• ½ φλιτζάνι ελαιόλαδο
• 1 κουταλιά της σούπας κουρκουμά
• χυμό λεμονιού
• ψιλοκομμένο κρεμμύδι
• ψιλοκομμένο μαϊντανό
• κάπαρη
• επιπλέον ελαιόλαδο
• αλάτι & πιπέρι
• ντομάτες
Εκτέλεση
1. Πλύντε καλά τη φάβα.
2. Βάλτε τη σε μια κατσαρόλα με 7 ποτήρια νερό.
3. Όταν αρχίσει να βράζει, αφαιρέστε τον αφρό με μια τρυπητή κουτάλα.
4. Προσθέστε το κρεμμύδι κομμένο στα τέσσερα και τη σκελίδα σκόρδου.
5. Χαμηλώστε τη φωτιά.
6. Αφήστε τη να σιγοβράζει με ξεσκέπαστη κατσαρόλα για να μην ξεχειλίσει.
7. Σιγοβράστε για περίπου 40 λεπτά.
8. Περάστε τη από το μπλέντερ ή τον μύλο λαχανικών μέχρι να γίνει λεία.
9. Βάλτε τη ξανά στην κατσαρόλα με ½ φλιτζάνι ελαιόλαδο.
10. Προσθέστε κουρκουμά και όποιο άλλο βότανο ή μπαχαρικό σάς αρέσει.
11. Ανακατέψτε σε χαμηλή φωτιά για 5 λεπτά.
12. Σερβίρετε με ψιλοκομμένο κρεμμύδι, μαϊντανό και ελαιόλαδο. Προαιρετικά, προσθέστε χυμό λεμονιού για καλύτερη απορρόφηση των θρεπτικών συστατικών. Γαρνίρετε με κάπαρη, αλάτι, πιπέρι και φρέσκια ντομάτα.
💡 Γνωρίζατε ότι…
- “Κάποιο λάκκο έχει η φάβα”: Η έκφραση προέρχεται από το γεγονός ότι η φάβα απορροφά τόσο πολύ ελαιόλαδο στο πιάτο, που αυτό φαίνεται να εξαφανίζεται σε έναν κρυφό λάκκο!
- Η φάβα θεωρείται “Το Κρέας του Φτωχού” επειδή είναι ένα φθηνό, μη ευπαθές και εξαιρετικά θρεπτικό όσπριο, πλούσιο σε φυτικές πρωτεΐνες, υδατάνθρακες και φυτικές ίνες. Αποτελεί εξαιρετικό υποκατάστατο κρέατος για περιόδους νηστείας ή για χορτοφαγικές δίαιτες όταν συνδυάζεται με δημητριακά, ώστε να παρέχει τα ελλείποντα αμινοξέα όπως η μεθειονίνη.
- Διεθνές Ενδιαφέρον: Λόγω της υψηλής περιεκτικότητάς της σε πρωτεΐνη, προσελκύει έντονα τους Βορειοευρωπαίους στο πλαίσιο της αυξανόμενης τάσης για μείωση της κατανάλωσης κρέατος.
Καλή απόλαυση !