Η HellasVeg στο ΕΚ στις Βρυξέλλες: “Grown in the EU: What Farmers Need to Make Diversification Work”

Μία πολύ σημαντική συζήτηση έλαβε χώρα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο την Τετάρτη 24 Ιουνίου, στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης για την νέα Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) που θα ισχύσει στο διάστημα 2028-2034, με τίτλο «Καλλιεργώντας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, τι χρειάζονται οι αγρότες για να πετύχει η διαφοροποίηση των πρωτεϊνών»

Ο οργανισμός European Vegetarian Union (EVU) διοργάνωσε την συζήτηση αυτή σε συνεργασία με τους Ευρωβουλευτές MEP Daniel Buda (Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα) και MEP Camilla Lauteri (Ευρωπαίοι Σοσιαλιστές) στην αίθουσα Antall του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στις Βρυξέλλες, την οποία και παρακολούθησαν περί τους 200 συνέδρους με φυσική παρουσία και άλλοι τόσοι μέσω live streaming.  

Μεταξύ των ομιλητών ήταν 5 αγρότες από διάφορες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης  αλλά και 5 Ευρωβουλευτές από διαφορετικά πολιτικά κόμματα, στα οποία μάλιστα οι συγκεκριμένοι είναι και εισηγητές για την διαβούλευση της νέας ΚΑΠ.

Από την Ελλάδα παραβρέθηκαν δια ζώσης στη διοργάνωση στις Βρυξέλλες, η κα Σουζάνα Ισαακίδου από το Σύλλογο Ελλήνων Χορτοφάγων (HellasVeg) που εκπροσωπεί την European Vegetarian Union (EVU) στην Ελλάδα, και η κα Ολγα Κίκου από το Animal Advocacy & Food Transition.

Στην αρχή της συνάντησης έκανε παρέμβαση ο  Christophe Hansen, Επίτροπος Γεωργίας και Τροφίμων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο οποίος υπέδειξε την έλλειψη ανθεκτικότητας στην Ευρωπαϊκή παραγωγή τροφίμων και σημείωσε ότι για να επιτευχθεί αυτή θα πρέπει να δοθεί έμφαση στο τι θέλουν οι αγρότες αλλά και στην κατανόηση της σημασίας των διαφοροποίησης των πρωτεϊνών. Αναφέρθηκε ιδιαίτερα στην σημασία καλλιέργειας των οσπρίων καθώς αυτά αποτελούν παραδοσιακά μία από τις σημαντικότερες πηγές πρωτεϊνών  αλλά επίσης βοηθούν και στην αζωτοδέσμευση στο έδαφος, γεγονός πολύ σημαντικό στην προσπάθεια μείωσης λιπασμάτων και των παρενεργειών τους. Σημείωσε ότι σήμερα η επισιτιστική αυτονομία της Ευρώπης είναι μόνο στο 25%, καθώς εισάγει πάνω από το 75% των ζωοτροφών αλλά και ανάλογο ποσοστό έτοιμων τροφίμων από Τρίτες Χώρες και ότι αυτό πρέπει να αλλάξει.

Ανακοίνωσε ότι η Ε. Επιτροπή θα παρουσιάσει το πλάνο της για τις πρωτεΐνες αλλά και για την στρατηγική της για την ζωική παραγωγή στις 7 Ιουλίου, καθώς θεωρεί ότι το πλάνο για τις φυτικές και τις ζωικές πρωτεΐνες είναι ενιαίο και πρέπει να περιλαμβάνει και τις δύο πλευρές. Αναφέρθηκε σε εργαλεία που θα προτείνονται στο πλάνο αυτό, τα οποία θα αποσκοπούν να στηρίξουν τους αγρότες και τους κτηνοτρόφους στην προσπάθεια μετάβασης σε καλλιέργεια φυτικών πρωτεϊνών αλλά και στην διέγερση της ζήτησης για φυτικές πρωτεΐνες προκειμένου να επιτευχθεί μεγαλύτερη αυτάρκεια και διατροφική ασφάλεια στην Ευρώπη.  Υπογράμμισε επίσης την ανάγκη για διεύρυνση της ενιαίας αγοράς με τρόπο ώστε να επωφεληθούν οι καταναλωτές αλλά και να έχουν καλύτερες απολαβές οι αγρότες.

Στην συνέχεια παρουσιάστηκε η έρευνα που έκανε η EVU παίρνοντας συνεντεύξεις από 33 αγρότες σε 18 χώρες μέλη, μεταξύ των οποίων και από την Ελλάδα. Η έρευνα εντόπισε αγρότες που α) είτε συνολικά έστρεψαν την παραγωγή τους από ζωική παραγωγή σε φυτική παραγωγή τροφίμων (12% του δείγματος), β) είτε τροποποίησαν μέρος της παραγωγής τους από ζωική σε φυτική (42% του δείγματος), είτε γ) μείωσαν την παραγωγή ζωοτροφών αυξάνοντας την παραγωγή τροφίμων (46%). Το προφίλ της έρευνας μπορείτε να το δείτε παρακάτω στην εικόνα 1.

Στο πάνελ που ακολούθησε, οι 5 αγρότες από ισάριθμες χώρες της ΕΕ απάντησαν στις ερωτήσεις της δημοσιογράφου Natasha Foote σχετικά με την εμπειρία τους στην προσπάθεια μετάβασης από ζωική σε φυτική παραγωγή. Συγκεκριμένα οι αγρότες αυτοί προχώρησαν σε νέες καλλιέργειες κινόας, τσία, σόγιας, φακές και άλλα όσπρια και κάποιοι προχώρησαν και σε παραγωγή προϊόντων όπως τόφου, σαΐταν και γιαούρτι σόγιας. Ενδιαφέρον έχει η περίπτωση από την Δανία όπου η νεότερη γενιά που ανέλαβε φάρμα με ετήσια παραγωγή τα 60,000 γουρούνια, αποφάσισε πως δεν θέλει να συνεχίσει στην κτηνοτροφία και στράφηκε εξ’ ολοκλήρου σε φυτική παραγωγή τροφίμων.

Οι αγρότες αναφέρθηκαν εκτενώς στα προβλήματα της μετάβασης με έμφαση στο χρηματοδοτικό κενό μέχρι να αποδώσει η νέα δραστηριότητα, στην ανυπαρξία κατάλληλης καθοδήγησης, στην έλλειψη γνώσης από τους αρμόδιους φορείς, στην δυσκολία προσέγγισης της αγοράς καθώς αυτή βασίζεται σε δίκτυα λιανικής, στην ανάγκη τελικής συσκευασίας που έχει κόστος αλλά και άλλες απαιτήσεις κλπ. Κατέληξαν όμως όλοι στο ίδιο συμπέρασμα, ότι η προσπάθεια πραγματικά αξίζει καθώς το τελικό αποτέλεσμα μετά από τα 2-3 έτη που απαιτούνται για την μετάβαση, είναι θετικό και για τους ίδιους, αλλά και την κοινωνία και το περιβάλλον. Μάλιστα ορισμένοι επέμειναν και στην ανάγκη η μετάβαση αυτή να αποσκοπεί στην παραγωγή βιολογικών προϊόντων φυτικών τροφίμων για λόγους υγείας, περιβάλλοντος αλλά και οικονομικού αποτελέσματος.

Τέλος ήταν η σειρά των Ευρωβουλευτών να τοποθετηθούν απαντώντας στα αιτήματα των αγροτών. Σημειωτέων ότι παρακολούθησαν όλη την διαδικασία και οι 5 Ευρωβουλευτές από τα αντίστοιχα κόμματα του Ευρωκοινοβουλίου, και συγκεκριμένα από το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα (EPP) , το κόμμα Ανανεώστε την Ευρώπη (Renew Europe), τους Πράσινους (The Greens/EFA), το κόμμα Προοδευτική Συμμαχία Σοσιαλιστών και Δημοκρατών (S&D) και την Αριστερά (The Left). Λίγο πολύ όλοι τους επεσήμαναν την στήριξή τους στην ανάγκη ανθεκτικότητας και διατροφικής ασφάλειας της Ευρώπης και ανέφεραν ότι το λαμβάνουν υπόψη τους στο πλαίσιο της διαπραγμάτευσης της νέας ΚΑΠ που βρίσκεται στο στάδιο της διαβούλευσης.

Ιδιαίτερη αίσθηση έκανε ο Ευρωβουλευτής των Πρασίνων κος Thomas Waitz από την Αυστρία, ο οποίος δήλωσε αγρότης και μάλιστα βιολογικών προϊόντων και στηλίτευσε τις απαγορεύσεις που έχουν επιβληθεί στην χρήση των όρων γάλα, κρέας και άλλων συναφών, προκειμένου να προστατευθούν οι δύο κλάδοι της ζωικής παραγωγής (γαλακτοκομικά και κρέας) από την επιτυχία των εναλλακτικών προϊόντων φυτικής προέλευσης! Και πρόσθεσε επίσης ότι όχι μόνο ισχύει αυτή η προστασία αλλά επιπροσθέτως δίνονται αφειδώς χρήματα για την διαφήμιση των προϊόντων αυτών των δύο κλάδων, σαν να έχουν την ανάγκη επιπρόσθετης στήριξης. Σημείωσε ότι η γενικότερη συζήτηση θυμίζει κατάσταση «πολιτισμικού πολέμου» όπου η μία ομάδα, η θεωρούμενη ως παραδοσιακά ορθή, πρέπει να προστατευθεί από τους κακούς της άλλης πλευράς, γεγονός που θεωρεί ότι είναι  ιδιαίτερα προβληματικό για την κοινωνία και δεν απηχεί την πραγματικότητα. Οι αγρότες, καταλήγει, οφείλουν να καλλιεργούν και να διαθέτουν τα προϊόντα τους στην αγορά, χωρίς απαγορεύσεις και διακρίσεις που στρεβλώνουν την πρόσβαση και την δίκαιη κατανομή των κρατικών χρημάτων.

Την συζήτηση έκλεισε ο Paul Savage, Αναπληρωτής Γενικός Γραμματέας στο Υπουργείο Γεωργίας, Τροφίμων και Ναυτιλίας της Ιρλανδίας, ο οποίος και αναλαμβάνει το συγκεκριμένο χαρτοφυλάκιο από την μεριά της Ιρλανδικής προεδρίας που ξεκινάει στις 1/7/2026. Εξέφρασε το ιδιαίτερο ενδιαφέρον με το οποίο παρακολούθησε την συζήτηση και επεσήμανε την συσχέτιση που έχει εντοπίσει (και που εκφράστηκε και στις περιπτώσεις των προσκεκλημένων αγροτών) μεταξύ της μετάβασης σε επόμενη γενιά με την μετάβαση από ζωική σε φυτική παραγωγή. Αναφέρθηκε στις προτεραιότητες που η Ιρλανδική Προεδρία έχει θέσει σε θέματα ανταγωνιστικότητας, ασφάλειας και ευρωπαϊκών αξιών και διαβεβαίωσε ότι η Προεδρία θα συνεισφέρει στην ΚΑΠ παρουσιάζοντας μέτρα και χρηματοδοτικά εργαλεία τα οποία οι κυβερνήσεις μπορούν να αξιοποιήσουν για τις διαφορετικές ανάγκες κάθε χώρας.

Η βραδιά έκλεισε με το απαραίτητο network reception που έγινε στο εστιατόριο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, όπου προσφέρθηκαν  χορτοφαγικά εδέσματα και έγιναν οι σχετικές επαφές μεταξύ των παραβρισκόμενων.    

 Παρακολουθήστε το πλήρες βίντεο της εκδήλωσης εδώ..
Η παρουσία μας